Grondlegger Brabants Vennenpad: ‘Leuke mensen kom je onderweg altijd tegen’

De nieuwe route en gids van het Brabants Vennenpad is afgelopen weekend gepresenteerd. Rein de Graaff (86) stond aan de wieg van het pad, een wandelpad door de Meierij en Kempen. Tot zo’n 1,5 jaar geleden was hij als markeerder betrokken bij zijn pad: hij bracht geel-rode verfstrepen aan en plakte stickers in dezelfde kleur. Maar omdat het lopen minder wordt, moest hij zijn vrijwilligersbaan opgeven. ,,Twee jaar geleden heb ik met mijn schoondochter nog bij Malpie gelopen”, zegt de Eindhovenaar. “Nu loop ik niet verder meer dan de overkant van de straat.” Maar zijn dochter treedt in zijn voetsporen.

reinenelizabethdegraaff

Rein struinde decennia geleden door de Ardennen, te voet en met tent, over Grand Randonnées, lange-afstandpaden en dacht: “Die moeten er in Nederland ook komen.” ,,Ik schafte topografische kaarten aan en startte bij natuurvriendenhuis Morgenrood in Oisterwijk. Vandaar liet ik de route bij de grens aansluiten op een al bestaande Belgisch pad.” Het Brabantse pad kreeg langzaam maar zeker vorm. Destijds besloeg die eerste wandelroute van zo’n 120 kilometer, inmiddels is het een ’rondje’ van bijna 250 kilometer. Rein heeft menig kilometer op de fiets en te voet afgelegd op zoek naar de mooiste paadjes in zijn Brabant.

Langs de grens
De eerste gids, die in 1983 onder de naam het Brabants Kempen- en Vennenpad het licht zag, liep van Luijksgestel naar Morgenrood in Oisterwijk en was in twee richtingen beschreven. In 1987 verscheen de volgende versie met een verbinding naar Valkenswaard. Trots haalt Rein de gidsjes tevoorschijn.


,,De vennen en de tegenstelling tussen modern en de natuur en rust is kenmerkend voor het Brabants Vennenpad”, zegt Rein. ,,Het mooiste en tevens rustigste deel is het stuk langs de grens, het verste weg.” Hij kan uren vertellen over zijn werk aan het wandelpad.
,,Leuke mensen kom je onderweg altijd tegen.” Hij verhaalt over grondeigenaren die met voorstellen voor nóg mooiere ’stukskes pad’ komen; boeren die vragen of de aanleg van de route over hun land ook iets oplevert; een agrariër die palen met geel-rode markeringen had verwijderd en zijn land ermee had omheind. Of die ene keer waarop een fietser hem achterop reed en vroeg: ’Lust gij een visje, want ge zult wel honger hebben van dat lopen?’ Haalde hij een makreel uit een kistje achterop zijn fiets.

Langs het riviertje de Dommel bij de atletiekbaan in Eindhoven staat een gedenkboom die verwijst naar Rein en het ontstaan van het pad. Een bank met plaatje met Reins naam erop als initiatiefnemer van het pad is helaas inmiddels gesneuveld. Rein: ,,Ik hoop dat het Brabants Vennenpad het mooiste pad van Nederland blijft. En dat is niet om te snoeven!”

 

Tekst & portret: Jolanda Denekamp

Beeld (Vennenpad): Bas Wetter

 

Groen is het nieuwe rood

1 mei-lezing Merijn Oudenampsen

Er is geen plan B want er is geen planeet B. Langzaam maar zeker dringt deze gewaarwording door onder steeds grotere delen van de bevolking. Waar klimaatverandering lange tijd een abstract vooruitzicht was, iets voor statistici of voor volgende generaties, begint het nu concreet waarneembare vormen aan te nemen. Het ene na het andere temperatuurrecord wordt gebroken. Het afkalven van de ijskappen kan met het blote oog worden waargenomen. Natuurrampen die eens een zeldzaamheid waren, zijn een alledaags nieuwsitem geworden. Orkanen, overstromingen, droogtes, extreme weeromstandigheden teisteren de planeet als evenzovele Bijbelse plagen.

Deze tijd vraagt om een andere politiek. Niet de aloude polderpolitiek van rustig aan dan breek het lijntje niet. Niet de prudente politicus die balans zoekt en niet voor de troepen wil uitlopen. We leven immers in een wereld die niet in balans is.

Scepsis

Wat aan ingrijpen concreet nodig is om deze planeet bewoonbaar te houden, is van ongekende omvang. Het voorkomen dat de opwarming uit de bocht vliegt, vergt een haast revolutionaire verandering van de maatschappelijke orde. Dit zijn niet de bespiegelingen van een radicale utopist, het is gestoeld op wetenschappelijke inzichten. Het beroep op onvermijdelijkheid roept altijd scepsis op in de politiek. Lang is verteld dat globalisering en marktwerking natuurkrachten zijn, en aanpassing onvermijdelijk.

Het klimaat zal het allesoverheersende thema worden van de komende decennia.

We leven immers in een fossiele samenleving, die gebouwd is op de consumptie van fossiele brandstoffen. We leven in een wereld van fossiele politiek, die in het teken staat van krampachtig vasthouden aan wat we hebben, of terugkeren naar een geïdealiseerd verleden, toen de wereld nog heel was (en de moderne architectuur nog niet bestond).

De laatste jaren doet een nieuwe internationale beweging van zich spreken, in een poging het tij te keren. Het speerpunt van haar beleid is de Green New Deal, een ambitieus programma dat sociale- met ecologische doelen verbindt. Dit vanuit de overtuiging dat klimaatbeleid sociaal zal zijn, of niet zal zijn. Het jonge Amerikaanse congreslid Alexandria Ocasia Cortez is het belangrijkste boegbeeld van deze beweging.

Marktfalen

De beweging rond de New Green Deal doet een beroep op ideeën uit de traditie van het democratisch-socialisme. De koppeling tussen groen en rood lijkt anachronistisch, maar is het niet. Klimaatverandering is immers een van de meest vernietigende voorbeelden van marktfalen. Toonaangevende bedrijven wisten al dertig jaar terug dat klimaatverandering gaande was. Zij hebben sindsdien alles in het werk gesteld om effectief beleid te frustreren, met als toppunt het doelbewust financieren van klimaatsceptici.

Ervaringen uit de afgelopen decennia laten zien dat we het verduurzamen van de samenleving niet aan de vrije markt kunnen overlaten. Enkel de overheid kan een dergelijke grootschalige omslag op een sociale en democratische wijze te initiëren en coördineren. Dergelijke grootschalige publieke investeringen, met bijbehorende sociale akkoorden tussen arbeid en kapitaal, kennen we uit de tijd van het keynesianisme en het democratisch-socialisme. Toen waren de New Deal en de verzorgingsstaat het antwoord op het marktfalen van de jaren ‘30. Het is geen wonder dat op die traditie teruggegrepen wordt.

Strijd gestreden

In Nederland kennen we eveneens een lange traditie van democratisch-socialisme, terug te vinden in het werk van Joop den Uyl en Jan Tinbergen. In de jaren ‘70 richtten zij zich al op het vraagstuk van een duurzame, rechtvaardige economische orde. Met het uitplukken van de ideologische veren is deze traditie in de vergetelheid geraakt. Sociaaldemocraten stelden in de jaren ’90 dat de samenleving af was en de strijd gestreden. Wim Kok stelde dat de tijd van grote verhalen voorbij was. Deze ‘Derde Weg’ presenteerde zich als vernieuwend, maar feitelijk was het een behoudende politiek, waarin het streven naar verandering werd opgegeven.

De samenleving is niet af. We staan voor een grote opgave. De strijd voor een bewoonbare planeet en een rechtvaardig klimaatbeleid is nog lang niet gestreden. Het pleidooi voor radicale vernieuwing is het fundament van het progressieve denken. Het is tijd voor links om dit op te nemen.

manifest

Nivon onderschrijft manifest van “Green 10”

Het Centraal Bestuur van Nivon onderschrijft een manifest van “Green 10” in aanloop naar de Europese verkiezingen op 23 mei. We roepen de Europese politici op actie te ondernemen voor een meer duurzame wereld.
De Green 10 is een coalitie van de tien grootste natuur- en milieuorganisaties in Europa. De Natuurvrienden Internationale (NFI), waarbij het Nivon is aangesloten, is een van deze tien. Nivon Natuurvrienden steunt het Manifest waarin de Green 10 de Europese Commissie en het nieuwe Europees Parlement oproept actief te werken aan een duurzame wereld. Lees het manifest hieronder of klik op deze link voor meer informatie. 

Internationale vrouwendag: hoe actueel is Joke Smit?

‘Heeft de vrouw dezelfde kansen, rechten en plichten als de man? En: heeft de vrouw evenveel gelegenheid zich als individu te ontplooien als de man?’ Deze woorden klinken recent, maar werden uitgesproken in 1967. Een half jaar voor haar historische artikel Het Onbehagen van de Vrouw hield Joke Smit een lezing voor de Rotterdamse afdeling van het Nivon. Ruim vijftig jaar later zijn we weliswaar heel veel verder, maar dat betekent niet dat de emancipatie voltooid is. Op 8 maart is het Internationale Dag van de Vrouw. Aanleiding voor de vraag: hoe actueel is Joke Smit nog?

Joke Smit zette met haar artikel de tweede feministische golf in Nederland in. In haar lezing voor Nivon sprak ze haar verontwaardiging uit over de verschillende maatstaven die golden voor mannen en vrouwen, vooral voor vaders en moeders. “Stelt u zich eens voor,” zei ze “dat men tegen een jongen zou zeggen: je moet maar geen arts worden, want dat ongeregelde leven is slecht voor de huiselijke sfeer; of van een zakenman: het is toch maar bedenkelijk dat hij zoveel energie in zijn zaak stopt; hij vlucht weg uit zijn gezin.”

In 1957 maakte de motie-Tenderloo een einde aan het gebruik dat een vrouw in overheidsdienst werd ontslagen zodra zij trouwde. Ook werd zij vanaf haar huwelijk niet meer handelingsonbekwaam geacht. Een flinke vooruitgang. Toch was de maatschappij nog niet bepaald afgestemd op werkende vrouwen, constateerde Smit, met name moeders hadden het moeilijk. “Er komen er vragen als: Is dat wel goed voor de huiselijke sfeer? Vlucht die vrouw niet weg uit een onprettige realiteit? Komen de kinderen niet tekort? Begrijpt u me goed: ik vind het niet absurd dat die vragen gesteld worden. Ik constateer alleen dat ze ten aanzien van huisvaders niet gesteld worden.”

Natuurlijk is er sindsdien veel ten goede veranderd. Vooral een herziening van het belastingstelsel (waardoor werkende moeders niet meer financieel achtergesteld werden), de mogelijkheid van gezinsplanning dankzij de pil, de verbetering van kinderopvang, toegankelijkheid van hoger onderwijs en opkomst van parttime werk zijn doorslaggevende factoren geweest.

Overigens wordt juist dat laatste tegenwoordig vaak als remmende factor op de emancipatie gezien. Atria, kennisinstituut voor emancipatie en vrouwengeschiedenis, spreekt van een ‘deeltijdklem’: “Door het vele deeltijdwerken, met name door vrouwen, wordt er onvoldoende geïnvesteerd in publieke voorzieningen en regelingen om voltijds werken voor beide partners mogelijk te maken. De samenleving is niet ingericht op de wensen en noden van tweeverdieners.”

Werkende vrouwen zijn zo normaal als wat. Maar het idee dat daarmee de emancipatie is voltooid, kan de kliko in. Hoe actueel is Joke Smit nog? We legden een aantal van haar woorden voor aan Eva de Haan van WOMEN Inc., de vrouwennetwerkorganisatie die kan onderbouwen met feiten en cijfers.

Joke Smit: Dan is er de befaamde kwestie van de gelijke betaling bij gelijke arbeid. Alleen al het feit dat deze gelijke betaling nog een punt is, vijftig jaar nadat men begon te praten over gelijke rechten voor de vrouw, bewijst hoe groot de achterstand van de vrouw nog is.

Eva de Haan: Sinds 1980 is ongelijke beloning wettelijk verboden. Maar nog steeds zien we een loonkloof van 15,5 %. Daardoor lopen vrouwen in hun loopbaan gemiddeld 300.000 euro mis. In veel andere landen is die loonkloof al veel kleiner. Nederland staat op de twintigste plaats in de EU. Vrouwen zijn oververtegenwoordigd in onderbetaalde sectoren, zoals onderwijs en de zorg. Maar zelfs als je die factoren meeneemt, houd je een onverklaarbare kloof over van 6%. Om de loonkloof te dichten is er op 7 maart een wetsvoorstel ingediend waarin geregeld wordt dat bedrijven met minimaal vijftig werknemers moeten bewijzen dat vrouwelijke werknemers hetzelfde verdienen als hun mannelijke collega’s.

JS: Van de zijde van de maatschappij moet er een aantal aanpassingen komen: het is bijvoorbeeld gewenst dat school- en werktijden meer aan elkaar worden aangepast en dat er meer overblijfgelegenheid komt. In Frankrijk zijn al sinds 1875 schoolkantines.”

EdH: Hoewel scholen nu wel overblijfgelegenheid bieden, werken veel aspecten van de maatschappij de ambities van vrouwen tegen. Kinderopvang is nog steeds niet voor iedereen goed geregeld. Het partnerverlof is niet lang geleden uitgebreid naar vijf dagen, nog steeds heel weinig. Dit zorgt ervoor dat de vrouw nog steeds niet dezelfde kansen en plichten heeft als de man.

Daarnaast werken deze systemische omstandigheden ook door op de verwachtingen die wij hebben van vrouwen en mannen. Van vrouwen wordt vaak verwacht dat ze meer zorgtaken op zich nemen en van mannen dat ze de financiële verantwoordelijkheid dragen. 80% van de Nederlanders vindt drie dagen of minder het ideale aantal werkdagen voor vrouwen met jonge kinderen. Maar 35% vindt dat voor vaders van jonge kinderen.

JS: In de periode waarin jongens boeken lezen over ontdekkingsreizigers, spionnen, sporthelden en geleerden lezen hun vrouwelijke soortgenoten ‘meisjesboeken’: histories die onvermijdelijkerwijze uitmonden in een verloving. Daar komt nog bij dat er in meisjeslectuur massa’s surrogaatheldinnen zijn: vrouwen die aIles opofferen om de toegewijde echtgenote of ‘de begrijpende vriendin van een groot man’ te zijn.

EdH: Beelden, waaronder kinderboeken en verhalen, beschrijven niet alleen de werkelijkheid, ze schrijven ook voor hoe deze hoort te zijn. Tegenwoordig zien we nog steeds vaak dat genderrollen in kinderboeken traditioneel verdeeld zijn. Slecht 13% van de moeders in kinderboeken heeft bijvoorbeeld een betaalde baan. Dankzij dit soort beeldvorming krijgen meisjes het idee dat hun ideale toekomst moet bestaan uit het zorgen voor een gezin.

JS: Op het ogenblik geldt nog het axioma dat bij vakanties, bij bijzondere gelegenheden en bij ziekte de vrouw de kinderen opvangt. Waarom eigenlijk? is het niet veel reëler te stellen dat diegene een snipperdag of verlof opneemt die op zijn werk het best gemist kan worden? Waarom zou bij een man alles moeten wijken voor het werk, en zou een vrouw bij iedere gelegenheid alles opzij moeten zetten voor haar gezin?

EdH: Het probleem dat Joke Smit hier aansnijdt is in zekere zin nog steeds actueel. In haar tijd was het vanzelfsprekend dat de vrouw vrij nam van haar werk om voor het gezin te zorgen, nooit de man. Nog steeds zijn zorgtaken binnen het gezin niet eerlijk verdeeld. Vrouwen besteden 1,5 keer zoveel tijd aan zorgtaken als mannen. 58% van de bevolking vindt dat partners zorgtaken gelijk moeten verdelen, maar slechts 10% doet dit.

Veel stellen gaan ervan uit dat het financieel voordeliger is als de man meer blijft werken, ouders maken vaak keuzes op basis van onvolledige financiële informatie. Terwijl een andere verdeling misschien meer tijd en/ of geld kan opleveren.

 

De WerkZorgBerekenaar van WOMEN Inc. berekent wat financieel de voordeligste verdeling oplevert tussen werk en zorg bij beide ouders.

Op de pagina van BeperktZicht staat meer informatie over beeldvorming.

De hele tekst van de lezing die Joke Smit voor Nivon hield, lees je hier

 

 

Fietstocht

Jubileum fietstocht en Open Dag regio Noord

Rondje Noord viert dit jaar haar eerste lustrum met een fietstocht van zondag 2 t/m zaterdag 8 september. Een blik op de toekomst via een terugblik op de fietsweek van afgelopen najaar.  17 deelnemers maakten toen, onder leiding van een enthousiaste en goed geïnformeerde reisbegeleider Bert Rosien, een ‘gezellige, boeiende en uitstekend georganiseerde fietsweek’ mee.

De groep reed dagelijks met het lunchpakket in de fietstas, 40 tot 66 kilometer tussen natuurvriendenhuizen en kampeerterreinen van Nivon, in de drie noordelijke provincies van Nederland. De bagage werd steeds per auto naar het volgende Nivonhuis vervoerd. ’s Avonds kregen de fietsers ‘heerlijk diners’ voorgezet, zo laat een deelnemer weten.

De week startte vanaf de Hondsrug in Noordlaren; op maandag onderweg naar Allardsoog in Een West wachtte hen in de Onlanden, bezoekerscentrum van Natuurmonumenten, een gegidste rondleiding van 5 kilometer door de prachtige nieuwe polder. Via de Roderwolde polder en Matsloot naar Nivonkampeerterrein Lettelbert, waar we thee, koffie en zelfgemaakt gebak kregen.

Ontruiming

Via een korte stop in de bossen van Elsloo en Boschoord, kwamen we rond 17.00 uur aan in Darp, waar 15 minuten later een enorme bui losbarstte. Wat hadden we een geluk! De rustdag op woensdag kreeg een onverwachte wending: De burgemeester kwam langs. We werden samen met inwoners van omliggende panden gemaand om het Hunehuis te verlaten, in verband met het ontmantelen van een op scherp staande vliegtuigbom uit de Tweede Wereldoorlog. We werden geëvacueerd naar restaurant het Knooppunt in Havelte. Precies om 8.10 uur brak er een hoosbui los, zodat we door en door nat daar aankwamen. Rond 11.30 kwam het sein veilig! Ieder kon z’n eigen plan weer verder trekken.

Open dagVia het Nationaal Vlechtmuseum in Noordwolde en Nivonnatuurkampeerterrein de Meenthe in Noordwolde kwamen de fietsers donderdag weer aan in Allardsoog. Vrijdag weer terug naar de Hondsrug.

Deze prachtige ervaring in woorden: Actief, natuurlijk, zonovergoten (de eerste dagen), nat (de laatste dagen), verrassend, zeer smakelijke diners, perfect getimed, heerlijk, gezellig, leuk, lachen, enthousiast, economisch uitgekiend, cultuur-historisch, hartverwarmend, transpirerend, Relaxed, afwisselend, informatief, volledig verzorgd, verfrissend, verbindend, vermoeiend, genietend, verruimende blik, grappig, zintuigelijk, dynamisch, avontuurlijk, super gezond, uitstekend voorbereid, boeiende excursies. Kortom: Een Aanrader!

 

Noordelijke natuurvriendenhuizen en kampeerterreinen zoeken vrijwilligers via open dag

Op zoek naar zinvol vrijwilligerswerk? Samenwerken in een team? Vaak nieuwe mensen treffen? Veel buiten zijn? Kom dan op 5 mei tussen 10.00 en 16.00 uur naar de open dag van de noordelijke natuurvriendenhuizen en kampeerterreinen.

Het gaat om Allardsoog, De Hondsrug, het Hunehuis en de kampeerterreinen De Meenthe en Lettelbert. We willen bezoekers kennis te laten maken met Nivon, de vijf locaties en nóg belangrijker: We hopen dat een aantal bezoekers vrijwilliger wil worden op één van de locaties, vertelt Winy Verdegaal, secretaris beheercommissie van natuurvriendenhuis De Hondsrug. Er is behoefte aan meer menskracht, onder andere voor de kookploeg, technische en ’groene’ mensen, voor de klusploeg en huis- en terreinwachten voor het beheer van de natuurvriendenhuizen en kampeerterreinen. Daarnaast zoeken we ook bestuursleden voor de beheercommissies.

Wat erg motiverend werkt, is om in je omgeving in een team van vrijwilligers samen aan een duidelijke klus te kunnen werken, namelijk het operationeel houden van een huis of kampeerterrein, weet Winy uit eigen ervaring. Zij houdt tijdens de open dag een lezing over het Geopark waar de Hondsrug vlak bij staat. Het Hondsruggebied is het eerste geopark in Nederland.

Meer informatie

Open dag Nivon Noord

Nieuwe leden: Lars met vriendjes

Gratis midweek op de mooiste plekken in Nederland

Je Nivon-lidmaatschap is ook in 2019 extra aantrekkelijk. Want we herhalen de actie met een gratis midweek voor leden.

 

De actieperiode

  • Wie in mei 2019 een midweek of langer bij een natuurvriendenhuis boekt, heeft recht op een extra GRATIS midweek,
  • Dit gratis verblijf kan je vervolgens in elk Nivonhuis opnemen tussen 1 september 2019 en 29 februari 2020.

 

Wat moOmgeving van natuurvriendenhuis Het Zeehuiset je doen?

  • Maak je boeking voor een verblijf in mei 2019 via het online boekingssysteem. Ga hiervoor naar nivon.nl/natuurvriendenhuizen, kies het natuurvriendenhuis waar je wilt overnachten en boek je betaalde midweek. Klik in de lijst van artikelen aan dat je gebruik wilt maken van de tweede midweek gratis.
  • Je kunt natuurlijk ook contact opnemen met de aanmeldsecretaris (AMS) van het huis naar keuze; dan geef je bij je boeking aan dat je gebruik wilt maken van een extra midweek gratis. De AMS vermeldt dit op je reservering.
  • Maak wel een print van je boekingsbevestiging!

 

Hoe verzilver je de gratis midweek?

  • De gratis midweek is een last-minute actie. Je kunt via nivon.nl niet eerder dan zeven dagen voor de datum van aankomst het gratis verblijf verzilveren, geldig voor twee personen in een natuurvriendenhuis naar keuze.
  • Omdat het altijd om een kortetermijnboeking gaat, doe je er goed aan even contact op te nemen met het huis, zodat je zeker weet dat er plaats is en dat alles wordt geregeld.
  • Boek via het online boekingssysteem een kamer in het Nivonhuis van je keuze en vul onder ‘Overig’ de tekst “Ik maak gebruik van mijn gratis last minute midweek” in, de naam van het natuurvriendenhuis waar je de eerste boeking hebt gedaan én het boekingsnummer. Je betaalt wel voor eventuele toeslagen, zoals lakenpakket, fietshuur, ontbijt en eventueel toeristenbelasting.
  • Als je de boeking telefonisch via de aanmeldsecretaris maakt, geef je hierbij de datum, de naam en het reserveringsnummer van je eerste boeking door.
  • Neem bij aankomst de print mee van de eerste boeking. Die heeft de huiswacht nodig voor de verwerking van deze ledenactie.

Hoeveel dagen is een midweek?

Bij de eerste, betaalde, boeking gaat het om vier nachten tussen maandag en vrijdag.

De gratis midweek van vier nachten loopt ook van maandagavond tot vrijdagochtend.

 

Maar in de ‘stille maanden’ in de winter zijn er soms minder gasten in de huizen. Als dat zo is, zou je in die periode een meevaller kunnen hebben. Mochten er toevallig kamers leeg blijven, dan kan je in plaats van vier nachten misschien wel vijf nachten genieten van je gratis verblijf, te beginnen op zondagavond. Om dat te weten te komen, neem je kort voor aankomst contact op met het natuurvriendenhuis van je keuze.

 

Kinderen gratis!

Per betalende volwassene mogen twee (klein)kinderen tot 16 jaar gratis mee. Voorwaarde is dat de kinderen ook lid zijn van het Nivon, want het is en blijft een ledenactie, Zij overleggen bij aankomst hun lidmaatschapskaart bij de balie.

 

Zijn er voorwaarden?

  • Je hebt het Nivon-lidmaatschap 2019 betaald;
  • De actie geldt niet in combinatie met andere kortingen of als er op dat moment in een natuurvriendenhuis activiteiten voor leden worden georganiseerd;
  • Wie in mei 2019 meerdere midweken boekt, heeft ook recht op even zovele gratis midweken;
  • Als je een gratis midweek al opneemt voor je geboekte midweek begint, dan moet je de factuur voor de betaalde midweek wel hebben voldaan.

 

Gratis midweek

Mag ik de gratis midweek weggeven?

Je kunt een gratis midweek ook aan iemand anders schenken. Maar omdat het een ledenactie is, moet de ontvanger wel Nivonlid zijn. Als dat niet het geval is, moet minimaal één persoon wel eerst lid van Nivon worden. De ontvanger overhandigt dan de print van jouw eerste boeking aan de balie.

Je kunt de gratis midweek ook doneren aan de Sociale Groepsvakanties. Dan zorg je ervoor dat nog meer mensen op vakantie kunnen. Gratis midweken die níet worden verzilverd komen ook rechtstreeks ten goede aan de Sociale Groepsvakanties.